Taşınmaz Edinimi

Yabancıların Taşınmaz Edinimi

Yabancıların, statülerine bağlı olarak, gayrimenkul edinmesine ilişkin, Türkiye?de üç farklı rejim bulunmaktadır. Bunlar:

Yabancıların Türkiye'de gayrimenkul edinimi ile ilgili olarak ayrıntılı bilgi için lütfen tıklayınız.

Yabancı gerçek kişiler tarafından gayrimenkul edinilmesi

 

Yabancı Gerçek Kişinin Tanımı: Yabancı ülke vatandaşlığına sahip olan gerçek kişiler

 

Mevzuat: 2644 Sayılı Tapu Kadastro Kanunu?nun 35.Maddesi (Değişiklik: 18.05.2012/28296 sayılı Resmi Gazete)

 

Mevzuatın Kapsamı: Yabancı gerçek kişiler Türkiye?de, imar planlarında mesken veya işyeri olarak kayıt altına alınmış olan taşınmazları edinebilirler.

 

 

Edinim Rejimi:

 

a) Karşılıklılık

Yabancı gerçek kişiler, karşılıklılık esası çerçevesinde taşınmaz edinebilirler.

 

b) Alan

b.1 Yabancı gerçek kişiler, imar planlarında mesken veya işyeri olarak kayıt altına alınmış olan taşınmazları edinebilirler.

b.2 Yabancı gerçek kişiler, askeri yasak bölgelerin, askeri güvenlik bölgelerinin ve özel güvenlik bölgelerinin dışındaki yerlerde gayrimenkul edinebilirler.

Tanımlar

Askeri Yasak Bölgeler askeri birlikleri çevreleyen bölgelerde, kıyılarda ve hava sahasında ve milli savunma açısından stratejik olan sınır bölgeleri ve diğer bölgelerde, bunların güvenlik ve gizliliğini korumak maksadıyla tesis edilebilir. Birinci Derece Kara Askeri Yasak Bölgelerde ne Türk vatandaşları ne de yabancılar taşınmaz edinebilirler. İkinci Derece Kara Askeri Yasak Bölgelerde Türk vatandaşları gayrimenkul edinebilir, fakat yabancı gerçek ve tüzel kişiler edinemezler.

Güvenlik Bölgeleri milli savunma ve ekonomi açısından önem taşıyan ve kısmen de olsa yok olmaları veya işlevsiz duruma gelmeleri halinde milli savunma ve sosyal hayat açısından olumsuz etkiler doğurabilecek olan diğer askeri tesisler ve bölgeler ile kamu kurumları ve özel kuruluşların civarında tesis edilebilir.

Özel Güvenlik Bölgeleri genel olarak stratejik endüstri, enerji, ulaştırma ve su kaynakları gibi özel güvenlik gerektiren tesislerin civarında kurulur. Kamulaştırılmamış taşınmazların sahipleri ve diğer Türk vatandaşları özel öüvenlik öölgelerinde yerleşebilir, ziraat ve diğer alanlarda faaliyet gösterebilirler. Kamulaştırılmamış taşınmazlar yabancı gerçek ve tüzel kişilere satılamaz, devredilemez ve kiralanamaz.

Stratejik Bölgeler Bakanlar Kurulu Kararı ile tesis edilebilir. Stratejik Bölgeler, askeri yasak bölgelere çok yakın bölgeler ile stratejik öneme sahip bölgeleri kapsar.

b.3. Bakanlar Kurulu, kamu kurumlarının teklifi üzerine, sulama, enerji, tarım, madencilik, koruma alanları, inanç ve kültür açısından önemli bölgeler, özel koruma alanları, flora ve fauna açısından duyarlı bölgeler ile kamu menfaati ve ülke güvenliği açısından stratejik önemi haiz bölgelerde yabancı gerçek kişilerin taşınmaz ve taşınmazlar üzerine sınırlı ayni hak edinebilecekleri alanları belirleyebilir.

 

c) Büyüklük

c.1 Her ilçede, bir yabancı gerçek kişinin edinebileceği taşınmazın toplam alanı o ilçenin imar planı sınırları içindeki alanların ?unu geçemez.

c.2 Bakanlar Kurulu, ilçenin altyapı, ekonomi, enerji, çevre, kültür, tarım ve güvenlik açısından önemini göz önüne alarak bu oranı aşmamak kaydıyla farklı bir oran belirleyebilir.

c.3 Bir yabancı gerçek kişinin tüm ülkede edinebileceği taşınmazların toplam alanı 2.5 hektarı geçemez.

 


 

Yabancı şirketler (başka ülkelerde kurulmuş olan şirketler) tarafından gayrimenkul edinilmesi

Yabancı Tüzel Kişi Tanımı: Yurtdışında yabancı ülkenin kanunlarına göre kurulmuş yabancı şirketler.

 

Mevzuat: 2644 sayılı Tapu Kanunu, Madde 35.

 

Mevzuatın Kapsamı: Yabancı tüzel kişiler Türkiye?de özel kanunlarla belirlenen esaslara göre taşınmaz ve taşınmaz üzerinde sınırlı aynî haklar edineceklerdir. İlgili özel kanunlar: 2634 sayılı Turizmin Teşviki Kanunu ve 6326 sayılı Petrol Kanunu?dur[1].

Edinim Rejimi:

a) Genel Rejim: Genel ilke yabancı tüzel kişilerin Türkiye?de, yukarıda zikredilen özel kanunlarda belirtilen alanlar haricinde taşınmaz ve taşınmaz üzerinde sınırlı ayni hak edinememesidir.

a.1 Bakanlar Kurulu, kamu kurumlarının teklifi üzerine, sulama, enerji, tarım, madencilik, koruma alanları, inanç ve kültür açısından önemli bölgeler, özel koruma alanları, flora ve fauna açısından duyarlı bölgeler ile kamu menfaati ve ülke güvenliği açısından stratejik önemi haiz bölgelerde yabancı tüzel kişilerin taşınmaz edinemeyecekleri veya taşınmaz üzerinde sınırlı aynî hak edinemeyecekleri yerleri belirleyebilir.

 

Yabancı sermayeli şirketleri (Türkiye'de kurulmuş) tarafından gayrimenkul edinilmesi

Yabancı Sermayeli Şirketin Tanımı: Türkiye?de, ilgili Türk ticari mevzuatına göre yabancı yatırımcılar tarafından kurulmuş veya iştirak edilmiş olan tüzel kişiler.

Mevzuat: 2644 sayılı Tapu Kanunu, Madde 36

Edinim Rejimi:

a) Edinim ve Kullanım Amacı: Yabancı sermayeli şirketler Türkiye?de, şirketin ana sözleşmesinde belirtilen faaliyet konularını yürütmek üzere gayrimenkul edinebileceklerdir.

b) Alan: Yabancı sermayeli şirketler, askeri bölgelerde (askeri yasak bölgeler, güvenlik bölgeleri ve stratejik bölgeler) ve özel güvenlik bölgelerinde Genelkurmay Başkanlığı veya yetkilendireceği komutanlıklardan ve taşınmazın bulunduğu yerdeki valiliklerden izin almak suretiyle gayrimenkul edinebileceklerdir.

 

6 Ekim 2010 tarihli ve 27721 sayılı Resmi Gazete?de yayımlanarak yürürlüğe giren ?Yabancı Sermayeli Şirketlerin Taşınmaz Mülkiyeti ve Sınırlı Ayni Hak Edinimine İlişkin Yönetmelik?in Değerlendirmesi

 

 

Bilindiği üzere, yabancı sermayeli şirketlerin taşınmaz mülkiyeti ve sınırlı ayni hak edinimine ve kullanımına ilişkin 2644 sayılı Tapu Kanunu?nun 36 ncı maddesinin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar, 12 Kasım 2008 tarihli ve 27052 sayılı Resmi Gazete?de yayımlanarak yürürlüğe giren ?Yabancı Sermayeli Şirketlerin Taşınmaz Edinimine İlişkin Yönetmelik? ile düzenlenmiştir. Söz konusu Yönetmeliğin uygulanması sürecinde yatırımcıların ve ilgili kamu kurumlarının karşılaştıkları sorunların aşılmasını teminen yeni bir Yönetmelik hazırlanmış; bu çerçevede ?Yabancı Sermayeli Şirketlerin Taşınmaz Mülkiyeti ve Sınırlı Ayni Hak Edinimine İlişkin Yönetmelik?, 6 Ekim 2010 tarihli ve 27721 sayılı Resmi Gazete?de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bahsi geçen Yönetmelik ile, 12 Kasım 2008 tarihli Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yeni Yönetmelik çerçevesinde, taşınmaz mülkiyeti edinim sürecinin aşamaları genel itibariyle aşağıda sunulmaktadır.

· Türkiye'de taşınmaz mülkiyeti edinmek isteyen yabancı sermayeli şirketler; öncelikle taşınmazın bulunduğu yerdeki Valilik İl Plânlama ve Koordinasyon Müdürlüğüne başvuracaklardır.

· Başvurunun ardından, bölge tespiti süreci başlamaktadır. Bu kapsamda Valilik, söz konusu taşınmazın, askeri bölgelerde veya özel güvenlik bölgesinde olup olmadığının tespiti amacıyla ilgili güvenlik birimleri ile irtibata geçmektedir. Söz konusu birimlerin tespit işleminin on beş gün içinde tamamlaması gerekmektedir. Aksi takdirde söz konusu taşınmazın belirtilen alanlar içerisinde olmadığı sonucuna ulaşılarak işlem yapılmaktadır.

· Taşınmazın bahsi geçen bölgelerde olması halinde, ilgili birimler, mülkiyet edinimi talebinin ülke güvenliği açısından uygun olup olmadığını belirli süreler içinde (askeri bölgeler için 15 gün; özel güvenlik bölgeleri için 5 gün içinde) değerlendirir. Bu süreler içinde cevap verilmediği takdirde mülkiyet edinimi talebinin ülke güvenliği açısından uygun olduğu sonucuna ulaşılarak işlem yapılmaktadır.

· Edinilmek istenen taşınmazın söz konusu bölgeler dışında kalması halinde ise, tescil işleminin yapılması için Valilik tarafından şirkete ve tapu sicil müdürlüğüne yazılı bilgi verilir.

· İpotek tesisinin talep edilmesi halinde başvuru, taşınmazın bulunduğu yerdeki Valilik yerine, tapu sicil müdürlüğüne yapılacaktır.

 

Başvuru Belgeleri:

· Başvuru dilekçesi,

· Taşınmaza ilişkin tapu kayıt bilgileri ve koordinatlı çap örneği,

· Taşınmaz mülkiyetinin veya taşınmaz üzerinde sınırlı aynî hak tesisinin, şirketin ana sözleşmesinde belirtilen ana faaliyet konularını yürütmek üzere talep edildiğine ve taşınmazın bu amaçla kullanılacağına ilişkin taahhütname ile taahhütnameyi imzalayan şirket yetkilisine ait imza sirküleri,

· Şirketin taşınmaz tasarrufuna izinli olduğunu ve temsilcisini gösterir yetki belgesi,

· Şirket hisselerinin borsada işlem görmemesi halinde, yabancı ortaklarının isimlerini veya unvanlarını, tabiiyetlerini ve ortaklık oranlarını içeren şirket merkezinin kayıtlı bulunduğu ticaret sicil memurluğundan son bir ay içinde alınan mevcut durumu gösteren belge; şirket hisselerinin borsada işlem görmesi halinde ise, borsada işlem gören hisselerden şirket sermayesinin 'una veya daha fazlasına sahip yabancı ortaklar ile borsada işlem görmeyen hisselere sahip olan yabancı ortakların isimlerini veya unvanlarını, tabiiyetlerini ve ortaklık oranlarını içeren, Merkezi Kayıt Kuruluşundan alınan mevcut durumu gösteren belge.

 

Başvuru Sürecine İlişkin Açıklamalar:

· Başvuru sonucu hakkında Valilik, yabancı sermayeli şirketlere yazılı bilgi verir. Taşınmaz mülkiyeti veya sınırlı ayni hak edinmesi uygun görülen şirket, yazılı bilginin şirkete ulaşmasından itibaren üç ay içinde yetkili tapu sicil müdürlüğüne başvurmak durumundadır. Bu sürenin aşılması halinde, taşınmaz mülkiyeti veya sınırlı aynî hak edinimi başvurusunun yenilenmesi gerekmektedir.

· Başvuru belgeleri iki nüsha olarak temin edilir. Talebin aynı il sınırları içinde yer alan birden fazla taşınmaza ilişkin olması halinde, sınırlı sayıda belge dışında diğer belgelerin ayrı ayrı ibrazı gerekmez.

· Başvuru sürecine ve belgelerine ilişkin bilgiler, Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün resmî internet sayfasında yayımlanır. Bu husus, Valilikler tarafından da kamuoyuna duyurulabilir.

 

6 Ekim 2010 tarihli ve 27721 sayılı Resmi Gazete?de yayımlanarak yürürlüğe giren ?Yabancı Sermayeli Şirketlerin Taşınmaz Edinimine İlişkin Yönetmelik? hakkında bilgi için lütfen tıklayınız.

Önceki Sayfa